20-30 йил олдин шифокорлар қўшимча овқат сифатда мева пюресидан бошлашни маслаҳат берди. Ўшандан кейин бир қанча ўзгаришлар юз берди: ҳозирда педиатрлар чақалоқларни янги маҳсулотлар билан таништиришнинг бутунлай бошқача усулини тавсия қилади. «Новий очаг» нашри болаларни қўшимча овқатлантиришни қандай бошлаш кераклиги ҳақда сўз юритди.

Фото: «Новий очаг»

Чақалоқ овқатланишга тайёр деб қарор қилсангиз

Авваллари ҳам қўшимча овқатларни қачон киритишни бошлаш яхшироқ ва чақалоқ қўшимча овқатларни киритишга тайёр ёки йўқлигини қандай аниқлаш ҳақда ёзилган. Бу вақтда бола ўз вазнини икки баравар оширади, ота-онанинг тиззасида мустақил ўтиради ва дастурхонда ўзи кўрадиган барча овқатларни талаб қилади.

Қўшимча овқат учун мевали пюре

Ҳатто 20 йил олдин қўшимча овқатларни киритишни мевали пюре билан бошлаш тавсия этилган. Кейин бу ёндашув танқид қилинди — озиқ-овқат қийматининг пастлиги; юқори аллергик ва органик кислоталарнинг юқори миқдори; ширин меваларни татиб кўргандан сўнг бола шакарсиз сабзавотлардан бош тортиши. Ҳозирда мевали пюре бола рационига 6 ойдан бошлаб киритилиши мумкин, дейилади. Аммо пюрени биринчи озиқ-овқат сифатида бериш мумкин эмас.

Озиқлантириш учун сабзавотли пюре

Ҳозирги вақтда қовоқ, брокколи ва гулкарам пюреси биринчи қўшимча овқатлар учун энг яхши вариант ҳисобланади, айниқса, агар чақалоқ атиги 4,5-5 ойлик бўлса ёки ич қотиши билан боғлиқ муаммоларга дуч келса. Шуни таъкидлаш керакки, брокколи ва гулкарам пюреси газ ҳосил бўлишини рағбатлантиради, шунинг учун баъзида аввал қовоқни, кейин дон ва бошқа сабзавотларни (қовоқ, картошка, сабзи) киритиш ва брокколига кейинроқ 7-8 ойда ўтиш яхшироқ.

Озиқлантириш учун бўтқа

Глютенсиз донлардан (гуруч, гречка, маккажўхори) шакарсиз биринчи озиқлантириш учун энг яхши танловдир, айниқса бола аллақачон 5,5-6 ойлик бўлса ёки унинг ич келиши кам бўлса. Баъзи ота-оналар агар бола тезда вазн йиғса, пюре беришдан қўрқади. Дарҳақиқат, сутсиз дон маҳсулотларининг калория таркиби она сути ёки аралашманинг калория таркибидан 2 баравар кам. Шунинг учун бўтқа болада ортиқча вазн келтириб чиқармайди.

Озиқлантириш учун гўштли пюре

Ҳозирги вақтда гўштли пюре биринчи қўшимча озиқ-овқат сифатида кўпроқ таклиф қилинмоқда. Агар қўшимча овқатлар 6 ойдан бошлаб жорий этилса ва айниқса, болада темир танқислиги камқонлиги хавфи бўлса ушбу маҳсулот айни муддао. Бундай ҳолда, чақалоққа биринчи навбатда қуён ёки курка гўшти пюреси таклиф этилади, кейин унга сабзавот ёки мева пюреси қўшилади.

Қўшимча овқат учун кефир ва творог

Маълум бўлишича, ферментланган сут маҳсулотлари биринчи қўшимча овқат учун мутлақо мос эмас. Творог 7 ойдан кейин, кефир ва йогурт 8 ойдан кейин тавсия этилади. Шуни таъкидлаш керакки, кефир, йогуртни кунига 200 млдан кўп миқдорда бериш мумкин эмас. Кефирнинг ҳаддан ташқари кўплиги ёки уни рационга жуда эрта киритиш ичак шиллиқ қаватини безовта қилиши ва ҳатто ичак деворида микроскопик қон кетишини келтириб чиқариши мумкин, бу эса болада анемия хавфини оширади.