Истеъмол қилинадиган микроэлементлардан максимал даражада фойда олиш учун уларнинг қайсиларини биргаликда самара беришини билиш муҳимдир. Marie Claire нашри саломатлик ва гўзаллик учун мос келадиган асосий комбинациялар ҳақида сўз юритди.

Фото: Marie Claire

Витамин ва минераллар турли хил кимёвий табиатга эга моддаларнинг энг муҳим гуруҳи бўлиб, ҳужайра ва тўқималарда кўпгина биокимёвий жараёнларнинг амалга ошишини таъминлайди. Уларнинг етарли миқдорисиз инсон организми тўлиқ ишлай олмайди ва маълум аломатлар билан витамин ва минералларнинг ортиқча ёки етишмаслиги ҳақида сигнал беради.

Шу билан бирга, айрим витамин ва минераллар фақат бир-бири билан самарали таъсир қилади ва бир вақтнинг ўзида қабул қилинганда, организмга комплекс ижобий таъсир кўрсатади. Бу умумий саломатлик учун максимал фойда олиш имконини беради.

А витамини + B2, C, E витаминлари, рух, йод ва темир

А витамини барча ҳужайралар, айниқса қон ҳужайралари, тери ва шиллиқ пардаларнинг бўлиниши ва фарқланишида муҳим рол ўйнайди ҳамда қалқонсимон без гормонларини синтез қилиш учун асосий витаминлардан биридир. А витамини етишмовчилигида кўриш қобилияти ёмонлашади, организм тез-тез касалликка чалинади ва мавсумий инфекциялардан халос бўлиш қийинлашади.

А витамини терининг нормал ишлашини, (ёғ безлари ва тери юзаси pH) ва кератин ва коллаген ишлаб чиқаришни назорат қилишда муҳим рол ўйнаганлиги сабабли унинг етишмаслиги тери қуриши, кўчиши ва ажин тушишини тезлаштиради. А витамини озиқ-овқатдан тўлиқ сўрилиши ва унинг муҳим вазифаларини бажариши учун витамин C, E, рух, йод ва темирга эга бўлиш керак.

  • Организмдаги рух ва йод етишмовчилиги А витаминининг тўқималар учун зарур бўлган фаол шаклга айланишини бузади;
  • Рационда E витаминининг етишмаслиги А витамини гиповитаминозининг ривожланишига ёрдам беради, чунки E витамини А витаминини оксидланишдан ҳимоя қилади;
  • C витамини А витаминининг таъсирини кучайтиради;
  • B2 витамини А витамини билан биргаликда кўриш қобилиятини тезроқ тиклашга имкон беради.

E витамини + селен

Энг муҳими антиоксидант, ҳужайра мембраналари ва ДНКнинг эркин радикаллар томонидан зарарланишидан универсал ҳимоясидир. Аслида, E витамини организмдаги эркин радикалларни тозалаш воситасидир.

Шунингдек, у организмнинг мудофаасини кучайтиришга ёрдам беради, оқсил алмашинувида иштирок этади, коллаген синтезини оширади ва прогестерон ишлаб чиқаришни кўпайтиради. Мушакларнинг ишини ва ривожланишини қўллаб-қувватлайди, спорт ва жисмоний фаолият давомида мушаклар кучсизлиги ва чарчоқнинг олдини олади.

E витаминининг яхшироқ сўрилишига селен, йод, рух, А, C витаминлари ёрдам беради. E витаминининг антиоксидант таъсири селен билан ўзаро таъсирлашганда сезиларли даражада кучаяди, бу ҳужайра ва тўқималарни шикастланиш ва яллиғланишдан ҳимоя қилишга имкон беради.

D витамини + магний, кальций, кремний

Ушбу витаминнинг ролини ортиқча баҳолаб бўлмайди. D витаминининг асосий вазифаси минераллар алмашинувини тартибга солиш бўлиб, у суякларнинг нормал ўсиши ва ривожланиши учун асосий омиллардан биридир. Шунингдек, у 200 га яқин генларнинг генетик маълумотларини узатишда иштирок этади ва онкопротектив таъсирга эга. D витамини етишмовчилигида иммунитет тизимининг тўлиқ ишлашини ва булутли кунларда яхши кайфиятни кутиб бўлмайди.

D витаминининг барча таъсирини амалга ошириш ва тўлиқ сўрилиши учун витамин E, А, К2, C, магний, кальций ва кремний керак. А витамини буйраклардаги кальций бирикмаларининг олдини олиш орқали D витаминининг мумкин бўлган заҳарланишидан ҳимоя қилади.

B6 витамини + магний, селен, литий, молибден, витамин B2

Витаминлардан B6 витаминига алоҳида эътибор бериш керак. Серотонин нейротрансмиттерининг синтезида, триптофан ва дофамин алмашинувининг реакцияларида, углевод ва ёғлар алмашинувида, гемоглобин синтезида иштирок этади. B6 витаминининг фаол шакллари аёлнинг соғлом гормонал фони учун зарур.

Буйрак касалликлари, бош териси себореяси, терининг қичиши, томир тортишиши, қандли диабет ва депрессияда B6 витамини етишмовчилигини тўлдиришга алоҳида эътибор қаратиш лозим.

B6 витаминининг ассимиляцияси магний, селен, литий, молибден, B2 витамини билан яхшиланади. Улар биргаликда қабул қилинганда B6 витаминини фаоллаштиради. B6, B2 витаминлари ва магнийнинг жиддий етишмаслиги эшитиш қобилиятини йўқолишига олиб келади.

Магний + B1, B6, D3 витаминлари, калий

Магний организмдаги барча тўқималарнинг энг муҳим ҳужайра ичидаги элементидир. У инсон асаб тизимининг барқарор ишлаши учун зарур.

Бу организмга умумий тинчлантирувчи таъсир кўрсатади, қон томирларида спазм билан курашади, қонда холестеринни камайтиради ва буйраклардаги тузларнинг чўкишини олдини олади.

Магний етишмовчилиги ўлимнинг асосий сабаблари бўлган инсульт, инфаркт ва тромбозга олиб келадиган патологик жараёнларни шакллантиради.

Магний етишмовчилигининг белгилари:

  • асабийлашиш;
  • ташвишланиш;
  • уйқусизлик;
  • эрталабдан чарчоқ;
  • шовқинга юқори сезувчанлик;
  • бош айланиши;
  • қон босимининг ошиши;
  • томир тортишиши;
  • юрак уришининг тезлашиши;
  • тирноқлар мўртлашуви;
  • тез-тез бош оғриши.